Sto lat
1910 – we wrześniu uczniowie I Gimnazjum św. Anny w Krakowie zakładają „Zastęp Kruków” prowadzony przez Władysława Smolarskiego.
1913 – w Krakowie jest już 9 drużyn liczących ponad 500 skautów.
1921 – chorągiew męska liczy 1862 harcerzy.
1939 – harcerze organizują pomoc ludności po bombardowaniu Krakowa, a po wkroczeniu wojsk niemieckich przechodzą do konspiracji. W grudniu wychodzą powielane przez harcerzy tajne gazetki: „Informacje radiowe" i „Pobudka".
1943 – w lipcu po śmierci gen. Władysława Sikorskiego szczebel Zawiszy bierze udział w udanej rozsprzedaży tzw. lewego „Gońca Krakowskiego". W Nowym Sączu harcerze podłączają się do niemieckich "szczekaczek" i nadają polską audycję.
1950 – zmiana nazwy „Komenda Chorągwi" na „Komenda Wojewódzka ZHP".
1979 – w styczniu liczna delegacja kadry chorągwi uczestniczy w pogrzebie hm RP Olgi Małkowskiej w Zakopanem.
2010 – odbędzie się stulecie harcerstwa.

W Polsce początki skautingu zaczęły się blisko 100 lat temu. Głównym popularyzatorem tej idei był Andrzej Małkowski. Jego zaangażowanie pozwoliło na szybkie rozwijanie się harcerstwa. Zadaniem tego ruchu było przygotowywanie młodych ludzi do rozpoczęcia walk zbrojnych o niepodległość ojczyzny. Dlatego polskie ziemie były dla harcerstwa bardzo podatnym gruntem. Harcerze chcieli służyć ojczyźnie, Bogu i bliźnim. Do dziś dawne cele pozostają niezmienne. Harcerstwo wciąż uczy patriotyzmu, miłości i pomocy innym poprzez solidną naukę i pracę nad sobą. Dlatego nie każdy może zostać harcerzem. Potrzebna jest do tego silna wola, dużo chęci i motywacja.

Obozowa szkoła umiejętności

Dla harcerzy najważniejsze są coroczne obozy. Podczas takich wyjazdów mają szansę zasmakować życia bez komputera i Internetu. Mieszkają w lesie. Śpią w samodzielnie urządzonych namiotach, potrzebne rzeczy trzymają na zbitych własnoręcznie półkach. Jeśli ktoś zlekceważy budowanie swojego tymczasowego miejsca zamieszkania, będzie musiał się męczyć przez cały okres obozu. Dzięki takim zadaniom harcerz uczy się szacunku do własnej pracy oraz poważnie traktuje wypełnianie obowiązków. Każdy obóz daje szansę na naukę zdrowej rywalizacji. Uczy godnie przegrywać i nie chełpić się zwycięstwem. Harcerze stają się samodzielni i hartują ducha. Nocne warty kształtują ich silną wolę, a stawianie się na apelach w mundurze ćwiczy cierpliwość i posłuszeństwo.
Dzięki obozom młodzi mają szansę na poznanie nowych ludzi oraz zwyczajów panujących w danej miejscowości. Przez jeden dzień ich zadaniem jest pomoc innym. Harcerki opiekują się dziećmi. Harcerze pomagają przy żniwach lub rąbią drewno. Wszystko po to, aby wyrobić w sobie szacunek do pracy oraz poznać smak bezinteresownej pomocy dla innych.
Główną atrakcją obozów harcerskich są gry terenowe, które najczęściej odbywają się w nocy. Ta forma rozrywki pomaga sprawdzać, czego harcerze nauczyli się podczas roku szkolnego. Tropienie w lesie i ciche chodzenie po nim jest świetnym sposobem na przełamanie strachu, który w przyszłości niejednokrotnie się pojawi. – Harcerstwo dla mnie jest rodzina. Jedną, ogromną, a przede wszystkim szaloną rodziną. Czuję się tutaj najlepiej. To nie tylko biwaki, zbiórki i obozy. Każdy, kto kroczy tą drogą, stara się być lepszym człowiekiem – wyjaśnia Kinga Reczyńska, jedna z harcerek.

Ścieżka przez życie

W czasie roku szkolnego raz w tygodniu odbywają się spotkania harcerskie tzw. zbiórki. Wtedy młodzież uczy się pracy w grupie i współpracy z innymi. Dzięki wyznaczonym celom i obowiązkom harcerze stają się odpowiedzialni. Uczą się organizacji i wspólnego dzielenia się pracą. Im niepotrzebne są odpłatne wykłady o tym, jak należy kierować zespołem ludzi. Te cechy mają wpojone dzięki harcerstwu. – Nie wyobrażam sobie życia w inny sposób. Z pewnością harcerskie wartości praktykuję w moim życiu. Stałam się bardziej śmiała, odważna i, co najważniejsze, samodzielna. Teraz gdy ja opiekuję się młodszymi, staram się, żeby kolejne dzieci na mojej drodze mogły powiedzieć w przyszłości to samo, co ja teraz – dodaje Kinga.
– Harcerstwo jest pewną ścieżką. Niektórzy wędrują rok, niektórzy zostają z nami do końca – mówi z kolei komendant ZHP Chorągwi Krakowskiej hm. Andrzej Żugaj. W harcerstwie można przecież zobaczyć nie tylko młodych ludzi, ale również seniorów, którzy w krakowskiej chorągwi spotykają się co wtorek. Można przyjść, posłuchać, co mają do powiedzenia, zadać nurtujące nas pytania. – Harcerstwo nie jest tylko formą rozrywki. Tutaj każdy uczy się odpowiedzialności. Nie znam na przykład harcerzy czy byłych harcerzy bezrobotnych. Ci ludzie nabywają pewnych umiejętności, które pomagają im w życiu zawodowym. A jednocześnie nie zapominają o potrzebach drugiego człowieka – tłumaczy Andrzej Żugaj. Przecież bycie harcerzem czy instruktorem wymaga pewnej postawy, bo to te osoby swoim przykładem pokazują młodszym, jak można realizować swoje życiowe cele.
Dla jednych harcerstwo zatem jest przygodą na całe życie. Inni pamiętają je jako kilka wspomnień z lat młodości. Lecz dla każdego harcerstwo może być specyficzną metodą wychowawczą, która pozwoli na kształtowanie charakteru.

Magdalena Janczura

Krakowskie Muzeum Harcerstwa
Harcerstwo nie jest tylko organizacją zrzeszającą tłumy młodych ludzi. To przede wszystkim ruch społeczno-wychowawczy promujący pozytywny styl życia, a głównym jego celem jest służba dla innych. Dlatego harcerstwo śmiało można uznać za pewien rodzaj Dobra Narodowego, które powinno mieć szansę na zachowanie swojego dorobku. A to główny powód do pracy nad stworzeniem Muzeum Harcerstwa w Krakowie. Mimo iż plany jego urzeczywistnienia znajdują się jeszcze w sferze marzeń i pomysłów, to komendant hm. Andrzej Żugaj już zapewnia o istnieniu solidnych podstaw, które będą doskonałym fundamentem do stworzenia takiej placówki: – Podpisaliśmy porozumienie z władzami miasta Krakowa. Być może w najbliższym terminie zostanie wybrane miejsce utworzenia budynku. W obecnej chwili szukamy materiałów historycznych. Wciąż trwa praca nad stworzeniem wspólnej koncepcji programowej, która pozwoli na wybudowanie muzeum. Realnym terminem dla naszego muzeum będzie prawdopodobnie 2015 rok.

Jubileusz Harcerstwa Polskiego
Wszystkie dotychczasowe działania harcerstwa w Polsce zostaną podsumowane już niedługo, ponieważ rok 2010 to powód do świętowania stulecia ruchu w Polsce. Dzięki licznym imprezom będzie można dowiedzieć się, co polski skauting wniósł i wnosi do historii naszego kraju. Głównym elementem świętowania jubileuszu będzie Zlot Harcerstwa Polskiego na krakowskich Błoniach. Być może ta impreza zostanie zapisana w historii jako największe spotkanie harcerzy w całej Polsce. Wielka harcerska zabawa rozpocznie się 16.08.2010 i potrwa do 24.08.2010 roku.